Okuma Süresi : 3 dakika

Süt helvası son dönemlerde adı daha çok duyulan tarihi bir Türk tatlısıdır. Unutulmaya yüz tutunca, süt helvası nedir sorusu yanında, süt helvası nasıl bir lezzettir, süt helvası neler içerir, süt helvasının tarihi nedir gibi daha ayrıntılı sorular da gündeme gelmektedir. Gelin Anadolu’nun küllerinden doğan bu tatlısını yaparak, yaptığımız süt helvası eşliğinde süt helvası nedir öğrenelim ve tüm bu sorulara yanıt arayalım.

Süt Helvasının İçindekiler

Sükkeri, sütkeri, sütkeriye veya süt böreği olarak da bilinen süt helvasının, malzeme çeşitliliği ya da pişirim tekniği açısından sade bir lezzet olduğunu olduğunu söylemek mümkündür. Diğer helvalar gibi, süt helvasının hazırlanmasına da meyane ile, yani un ve tereyağı ile başlanılmaktadır. Daha sonra meyaneye içinde şeker eritilmiş süt eklenmekte ve pişen süt helvası fırınlanarak son dokunuş gerçekleştirilmektedir. Hazırlanan süt helvasının, tıpkı bir diğer sütlü tatlımız sütlaçta olduğu gibi, üst kısmının hafif yanmış olması özellikle tercih edilir ve bu şekilde servise hazır hale getirilmektedir.

Süt Helvasının Tarihi

Erken Türk Mutfağı’nda olmasa da, orta ve yakın dönem Türk Mutfağı’nda tatlılar arasında helvaların önemli bir yer tuttuğu bilinmektedir. Bu nedenle yüzyıllar içerisinde helva-i hakani, un helvası, irmik helvası, bal helvası, sabuniye helvası, susam helvası, tahin helvası, peynir helvası gibi çeşit çeşit helva tarifleri geliştirilmiş ve bu helvalar yaygın bir şekilde yenilmiştir. Helvalara verilen önem, Osmanlı İmparatorluğu’nda saray mutfağında tatlıların yapımı için helvahane adında bir bölüm bulunması ve helvacıbaşı unvanı altında tatlı yapımından sorumlu aşçılar istihdam edilmesinden görülebilmektedir.

Saray mutfağında yeri olan süt helvası, lezzeti, kolay hazırlanması ve çok malzeme içermemesine bağlı olarak maliyetinin az olması nedeniyle Anadolu’nun birçok yerinde de yaygın bir şekilde pişirilmiştir. Bugün ayakta bulunmayan Bursa Bey Sarayı’nda da yapıldığı söylenen ve zamanla unutulan süt helvası -özellikle- Bursa’daki esnaf lokantalarında bir gelenek çerçevesinde yapılmaya devam etmiştir.

Süt Helvasının Bugünü

Bugün halen Bursa’nın birçok yerinde -özellikle de esnaf lokantalarında- yapılan süt helvası, öğlen öğününde hazırlanmakta ve ılık bir şekilde servis edilmektedir. Hafif olan ve kısa sürede keyifle tüketilen süt helvası bittiğinde genelde işletmelerce yeniden hazırlanmamakta ve tadına bakma fırsatına ancak ertesi sahip olunmaktadır.

Süt helvasının, geleneksel tarifi doğrultusunda hazırlananları olduğu gibi, Bursalı genç aşçı Emir Topuk’un büyük bir bal kabağının içinde tüm gece fırınlanayarak yaptığı kabaklı yorumu gibi farklı yorumları da mevcuttur. Aşağıda örneklerini bulabileceğiniz süt helvası, korunup yaşatılması gereken bir lezzetlerimizdendir. Süt helvasını yapmaya devam eden zanaatkarlar, sizler ve benim gibi lezzetserverler oldukça, kendi evlerimizde kendi süt helvalarımız yaptıkça, süt helvasına sahip çıkılmış olacak ve süt helvası hep var olacaktır…

Fasülyeli’den Süt Helvası Görselleri

Zennup 1844’ten Süt Helvası Görselleri

Yazı Notları
İlk Yayım Tarihi, 20/02/2020
Son Güncelleme, 18/05/2020
Boosted Uygulaması Ölçümüne Göre,
Çalışılan Gün, 2 gün
Çalışma Süresi, 1 saat 50 dakika

6 thoughts

  1. Süt helvasını daha önce hiç duymamıştım. Hiç de yemedim. Tadını merak ettim. Ankara da nerde bulabiliriz? 🤔 Süt helvası dan başka bir de süt reçeli diye bir şey var.

    1. Süt helvasının esasen kazandibinin atası olduğu söylenebilir. Tadı çok uzak değil bildiğimiz lezzetlere ancak gayet hafif ve lezzetlidir. Ankara’da hakkıyla yapan bir yer ben de arıyorum, bulduğumda instagram hesabımda paylaşacağım. Süt reçeli ise daha karamelizasyon geçiren ve yoğunlaşan bir lezzet. Doğrudan tek başına yenen bir lezzetten ziyade, başka lezzetlere eşlik eden bir lezzet…

  2. Görseller merak uyandırıci =) Ben de henüz tatmadım. Birgeleneksel yemek bulusmasında tadılmalı

    1. Ben yapıyorum birkaçtır evde ancak ustalık istediği düşüncesindeyim. Gerçekten iyi yapan bir ustadan yedikten sonra, kendi süt helvam konusunda daha net yorum yapabileceğim. 🙂

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir